BACK   ...the right site for fishing lovers
 
ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΣΤΑΘΕΡΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΣΤΡΟΦΙΚΟΙ
 
 

 

Το γνήσιο άρθρο που δημοσιεύτηκε σε Ελληνικό περιοδικό ψαρέματος

 

 

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι η επιλογή και η χρήση ενός σταθερού ή ενός περιστροφικού μηχανισμού είναι καθαρά προσωπική υπόθεση. Βέβαια, υπάρχουν χώρες όπου χρησιμοποιείται περισσότερο ο ένας τύπος απ’ό τι ο άλλος, αλλά αυτό οφείλεται καθαρά στις τοπικές συνήθειες. Αυτό δεν αποκλείει ότι η λειτουργικότητα και των δύο τύπων μηχανισμών είναι η ίδια και ανταποκρίνονται αξιοπρεπώς σε όλα σχεδόν τα ψαρέματα.

Ο σταθερός μηχανισμός είναι εκείνος που μας δίνει λιγότερα προβλήματα σε ότι αφορά το μπέρδεμα της πετονιάς και είναι λιγότερο απαιτητικός στο πέταγμα και γενικά στη χρήση του. Κυρίως όμως είναι αρκετά γρήγορος στο μάζεμα εκεί όπου πραγματικά χρειάζεται (φυκιάδες, μεικτοί βυθοί κτλ.)

Ο περιστροφικός μηχανισμός, αν και είναι λίγο πιο δύσκολος, ακουμπάει καλύτερα στο σώμα του καλαμιού και μας προσφέρει καλύτερη λαβή, ευχρηστία και ακρίβεια στα πετάγματα και ασφαλώς μας επιτρέπει να φτάσουμε σε πολύ μεγαλύτερη απόσταση. Για τα πρώτα 100 – 120 μέτρα, που είναι ο πρωταρχικός μας στόχος , ιδίως για τους πιο έμπειρους ψαράδες, οι πρακτικές διαφορές ανάμεσα σε έναν περιστροφικό και έναν σταθερό μηχανισμό εντοπίζονται κυρίως στην ευκολία χρήσης.

Ασφαλώς και ο περιστροφικός μηχανισμός μπορεί να κάνει όλα όσα του ζητήσουμε, ακριβώς όπως και ο σταθερός. Πράγματι, για ένα καλό και ισορροπημένο πέταγμα, αρκεί να έχουμε τις τεχνικές βάσεις και να προχωρήσουμε βήμα – βήμα, ώστε να μάθουμε τις κινήσεις που είναι απαραίτητες για να φορτίσουμε το καλάμι, χωρίς να βιαζόμαστε να τα κάνουμε όλα αμέσως. Διαφορετικά, η κίνηση γίνεται υπερβολική και συνήθως έχει καταστροφικά αποτελέσματα.

Οι περιστροφικοί μηχανισμοί
Είναι γεγονός ότι οι περιστροφικοί μηχανισμοί είναι καλύτεροι όταν είναι όσο γίνεται μικρότεροι. Αν αναλογιστούμε ότι οι περισσότεροι ή σχεδόν όλοι οι διεθνείς Surfcasters χρησιμοποιούν μηχανισμούς 12 λιμπρών, θα καταλάβουμε ότι είναι πράγματι έτσι. Για μας τους υπόλοιπους, που πρόκειται να χρησιμοποιήσουμε για πρώτη φορά ένα μηχανισμό 12 λιμπρών αλλά ακόμη δεν ξέρουμε περί τίνος πρόκειται, αρκεί να πούμε ότι δεν είναι τίποτε περισσότερο από ένα περιστροφική μπομπίνα που χωράει περίπου 300 μέτρα πετονιά 0,35 η οποία έχει αντοχή γύρω στα 6,5 – 7,00 κιλά.

Όσον αφορά τις παραλίες της Μεσογείου, ένας περιστροφικός μηχανισμός που χωράει 200 – 250 μέτρα πετονιά 0,35 είναι ο καταλληλότερος, καθώς πολύ σπάνια μπορεί να χρειαστούμε κάποιον μεγαλύτερο. Χρησιμοποιώντας έναν περιστροφικό μηχανισμό 12 λιμπρών διαθέτουμε επίσης ένα αρκετά ελαφρύ εργαλείο, αλλά σε κάθε περίπτωση πρέπει να χρησιμοποιούμε τον μηχανισμό που είναι κατάλληλος για κάποιο συγκεκριμένο καλάμι. Πρέπει επίσης να σημειώσουμε ότι τα φρένα των περιστροφικών μηχανισμών, που μπορεί να είναι είτε φυγοκεντρικά είτε μαγνητικά, καλό θα είναι τις πρώτες φορές να το χρησιμοποιήσουμε μισάνοιχτα και με πετάγματα απαλά και χωρίς μεγάλη δύναμη. Πάντως, και οι δύο τύποι φρένων είναι εξαιρετικά αποτελεσματικοί.

Η απαραίτητη ρύθμιση του περιστροφικού
Η ρύθμιση του περιστροφικού, μια απαραίτητη πριν την χρήση διαδικασία, δεν είναι τίποτε άλλο από μια καλή εξισορρόπηση της μπομπίνας και της ταχύτητάς της όταν αυτή δουλεύει. Είναι εμφανές ότι, όσο πιο γρήγορη είναι η μπομπίνα, τόσο πιο μακριά θα φτάσει το πέταγμά μας, ενώ, αντίθετα, όταν η μπομπίνα τρενάρεται χάνουμε μέτρα, πράγμα όμως που είναι πολύ καλό για τους αρχάριους, αφού έτσι μπορούν να "πλησιάσουν" πιο εύκολα αυτό το εργαλείο. Ανοίγουμε το μηχανισμό ξεβιδώνοντας τις τρεις βίδες που βρίσκονται στη δεξιά πλευρά του και βγάζουμε με προσοχή την μπομπίνα. Ρίχνουμε μέσα μια και μόνο μια σταγόνα λαδιού SAE 10/40, καθώς επίσης και στα ρουλεμάν, όπως και στις δύο πλευρές του κεντρικού άξονα της μπομπίνας. Συνήθως, μέσα στη συσκευασία των καινούργιων περιστροφικών μηχανισμών οι κατασκευαστές τοποθετούν και ένα μπουκαλάκι με ειδικό λάδι.

Εάν δεν βρούμε κάτι τέτοιο, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε λάδι για ραπτομηχανές ή για όπλα, που κάνει την ίδια ακριβώς δουλειά. Αν ο μηχανισμός μας έχει φυγοκεντρικά φρένα, καλό είναι να βάλουμε μια σταγόνα λάδι και στον πίρο πάνω στον οποίο δουλεύουν. (τα φυγοκεντρικά φρένα είναι πλαστικά κυλινδράκια που με την ταχύτητα με την οποία γυρίζει η μπομπίνα κατά τη διάρκεια του πετάγματος ανοίγουν προς τα έξω και ακουμπούν το εσωτερικό μέρος του αριστερού καπακιού , οπότε τη φρενάρουν). Τοποθετούμε πάλι την μπομπίνα στη θέση της και κλείνουμε το μηχανισμό, ρυθμίζοντας τον οριζόντιο τζόγο της μπομπίνας από τις δύο πεταλούδες που βρίσκονται στα καπάκια έτσι ώστε να μην είναι μεγαλύτερος από μισό χιλιοστό, γιατί αλλιώς η πετονιά θα μπορούσε εύκολα να μαγκώσει σε μια από τις δύο πλευρές, με αποτέλεσμα ακόμη και το σπάσιμο των γραναζιών.

Όσον αφορά το τύλιγμα της πετονιάς, καλό είναι να μην αρχίσουμε με κόμπο, αλλά να την κρατήσουμε σταθερή με λίγη κολλητική ή μονωτική ταινία. Όσο τυλίγουμε την πετονιά, προσπαθούμε να την κρατάμε όσο τεντωμένη χρειάζεται, ώστε να μην μπορεί να περάσει η μια σπείρα μέσα στην άλλη. Στο τέλος συνδέουμε στην μάνα το Shock Leader με ένα κόμπο Albright Special και το σταθεροποιούμε στην μπομπίνα με λίγη μονωτική ταινία. Σ’αυτό το σημείο δίνουμε ένα ελαφρύ χτύπημα στη μανιβέλα με το δάχτυλο, για να διαπιστώσουμε αν η μπομπίνα περιστρέφεται ομαλά και χωρίς περίεργους θορύβους. Μπορούμε να ρυθμίσουμε κι άλλο την ταχύτητα εξόδου της πετονιάς, ανάλογα με τις ανάγκες μας, αφού όμως πρώτα κάνουμε δύο ή τρία πετάγματα.

Για τους αρχάριους

Αγοράστε και χρησιμοποιήστε όποιον από τους δύο μηχανισμούς προτιμάτε και συγκεντρωθείτε σε ο, τι είναι απαραίτητο να ξέρετε, ώστε να μπορείτε να τον κουμαντάρετε έτσι που να ανταποκρίνεται όσο γίνεται περισσότερο τις ανάγκες σας.

Αναφορικά με το σταθερό μηχανισμό, προτιμήστε έναν με μπομπίνα που να έχει διάμετρο περίπου 6 εκατοστά, αφού οι σύγχρονες τεχνικές τυλίγματος της πετονιάς δεν απαιτούν πλέον να χρησιμοποιούμε τεράστιες μπομπίνες, οι οποίες, πριν από χρόνια, ήταν οι μόνες που μπορούσαν να εξασφαλίσουν ικανοποιητικά αποτελέσματα. Σήμερα αρκεί να έχουμε μια μπομπίνα κατασκευασμένη από ελαφρά κράματα και η πετονιά να τυλίγεται με ομοιογενή τρόπο, ώστε να βγαίνει από το μηχανισμό όσο πιο ομαλά γίνεται.

Πριν από κάθε πέταγμα πρέπει να ελέγχουμε τα φρένα ώστε να είναι σφιγμένα καλά, για να ελέγχεται καλύτερα η έξοδος της πετονιάς, αλλιώς η μπομπίνα όταν πιεστεί θα γυρνάει τρελά και η ίδια πετονιά που μας χρησίμευε για να ψαρέψουμε μπορεί να μεταβληθεί σε μια επικίνδυνη λάμα που εύκολα θα κόψει το δάχτυλό μας.

Σε κάθε περίπτωση πρέπει να χρησιμοποιούμε τον κατάλληλο μηχανισμό για το δεδομένο καλάμι. Για παράδειγμα, είναι τελείως παράλογο να συνδυάζουμε ένα καλάμι περίπου 700 γραμμαρίων με ένα μηχανισμό (σταθερό ή περιστροφικό) που ζυγίζει μόνο 300 – 350. Τόσο στο πέταγμα, όσο και στο μάζεμα, θα αισθανόμαστε μόνο ένα μεγάλο βάρος στη λαβή σαν να μην υπάρχει το υπόλοιπο καλάμι και κατά συνέπεια τα πετάγματα, αν πετύχουν, θα είναι χωρίς αμφιβολία άγαρμπα και θα απαιτούν υπερβολική ενέργεια.

Τέλος, θυμηθείτε ότι η μπομπίνα του σταθερού μηχανισμού πρέπει να γεμίζει με ομοιόμορφο τρόπο ακριβώς μέχρι το χείλος της. Αν τη γεμίσουμε λιγότερο, η πετονιά στο πέταγμα δεν θα έχει πολύ καλή εκκίνηση, ενώ, αν αντίθετα τη γεμίσουμε υπερβολικά, η πετονιά θα ξεχειλίσει πριν ακόμη την πετάξουμε, με συνέπεια να χάσουμε χρόνο και να μην μπορούμε να ψαρέψουμε.

πάτα πάνω στις φωτογραφίες για να τις δεις σε κανονικό μέγεθος